Przez całą roślinę przebiegają rurki, które wypełnione są sokiem mlecznym, zwanym opium. Służy on do produkcji groźnych narkotyków, dlatego uprawa maku lekarskiego jest w Polsce ustawowo kontrolowana. Związki zawarte w maku używane są do wyrobu leków uspakajających i przeciwbólowych.

Obuwik pospolity jest przedstawicielem rodziny storczykowatych, rosnący w stanie dzikim objęty jest ochroną prawną. W lecznictwie wykorzystuje się to zioło jako środek uspokajający, przeciwbólowy i nasenny.